Ouderwetse Pepernoten

Je ziet ze deze tijd van het jaar weer in de winkels liggen. Pepernoten of zijn het kruidnoten, hoe moeten we ze  eigenlijk noemen? En waar komt het vandaan? Ik dacht zelf dat ik het heus wel wist. Maar een rondje google bracht bij mij met dit verhaal. Ja, van Wikipedia… maar zeer informatief. Je vind het onder de bereidingswijze van de pepernoten.

 

Ingrediënten

Voor ongeveer 50 Pepernoten

250 gram zelfrijzend bakmeel, gezeefd

250 gram vloeibare honing

1 ei op kamertemperatuur

1 eetlepel speculaas- of koekkruiden

1 theelepel gemalen anijszaad

beetje zout

Bereidingswijze:

Meng in een kom de honing, het ei, speculaas-koekkruiden, zout en het gemalen anijszaad.

Gemalen anijszaad is bijna niet te vinden. Hele zaadjes daarin tegen wel. Ik heb een zakje bij de Turkse supermarkt gehaald. Ik vijzel de zaadjes even stevig en daarna hak ik ze fijn met een scherp mes. 

Het mengen gaat het beste met een lepel omdat het een heel plakkerig beslagje word. Voeg al roerende steeds wat van het bakmeel toe. Steeds een beetje totdat het is opgenomen door de honing totdat al het bakmeel erdoor heen zit.

Laat het nu een uur rusten in de koelkast.

Verwarm je oven op 200 graden.

Het deeg is erg plakkerig dus bestuif je werkblad met wat bloem. Rol van het deeg gelijke stroken en maar daar weer dobbelsteentjes van. Leg ze ruim uit elkaar op de bakplaat. Ze rijzen zeker 30

procent.  Bak de pepernoten 10 a 15 minuten. Laat ze niet te bruin worden, anders worden ze hard en niet lekker. Ze moeten de structuur krijgen van taai taai.

 

Tip: bak de pepernoten niet op een bakplaat maar op een rooster met 

bakpapier. Mocht het bakken te snel gaan verbranden ze aan de onderkant 

aan en worden de pepernoten keihard. 

 Pepernoten en Sinterklaas hoe zat het ook al weer?

Een pepernoot is een snoepgoed dat vaak met Sinterklaas wordt gegeten en van roggemeel gemengd met een beetje anijs wordt gemaakt. Pepernoten worden van hetzelfde deeg gemaakt als taai-taai.

De gebruikelijke wijze van opdienen is dat men de pepernoten door de kamer strooit, zodat de kinderen ze kunnen opzoeken. De strooiende arm wijst terug op het oude symbool van vruchtbaarheid, op de boer die zijn akker met zaad bestrooit. Van oudsher werd dit vruchtbaarheidsritueel begin december uitgevoerd, een beetje te vergelijken met het strooien van rijst of confetti, hetgeen tegenwoordig vaak op bruiloften gebeurt.

Vroeger werden de pepernoten met muntstukken gemengd, tegenwoordig met suikergoed. Het strooien met munten stamt van een oude legende waarbij de heilige Sint Nicolaas drie jonge meisjes tegenkwam, wier vader de bruidsschat niet kon betalen en zijn dochters dwong om de prostitutie in te gaan. Sint Nicolaas wierp ze toen een hoeveelheid munten toe, waarmee ze alsnog hun bruidsschat konden betalen.

Maak van de noot een deugd

Wij zijn gek op herfst en winter smaakjes. Mijn persoonlijke favoriet is de smaak van een kruidnoot. Een kruidnoot kan overal bij, koffie, thee, chocolademelk. Maar ook bij een glaasje port. Mijn tweede favoriet ;)

Het is weer Sinterklaastijd en dan krijg ik altijd zin om pepernoten en kruidnoten te bakken. Maar met kruidnoten kun je ook andere heerlijke gerechten maken. Wist ik niet, maar Marije Sietsma wel! 

Zij stelde het boek 'Maak van de noot een deugd' samen. De titel alleen al liet mij glimlachen. 

Het is een volledig kookboek met hoofdstukken voor het ontbijt, koek en snoep en ook voor en -hoofdgerechten. Dus niet alleen zoetigheid maar ook hartige gerechten.

Er staan ook recepten in van Bekende Nederlanders denk aan onze knuffelbakker Abel, Ronald Giphart en onze Zwolse Librije. 

Een compleet kookboek ideaal voor deze tijd van het jaar.

Er is veel aandacht besteed aan de vormgeving. Een vrolijke jaren '50 stijl. 

Zet hem op je verlanglijstje!

Pastinaak uit de oven & gierst met amandelen, kaas en peterselie

 Een nieuwe liefde is ontdekt: gierst! Ik at al graag couscous, bulgur en rijst. Gierst ligt hier natuurlijk dichtbij maar is ook een mooie afwisseling, het heeft een stevige bite en eigen smaak, waardoor je het ook lekker kaal kan eten. Gierst vult flink en zet uit tijdens het koken. Hou ongeveer 60/70 gram gierst per persoon aan.

Gierst met kaas, peterselie en amandelen

Pastinaak uit de oven

Warme tomaatjes voor erbij

Voor 2 personen

Pastinaak uit de oven

2 pastinaken

10 blaadjes verse salie

olijfolie

peper en zout naar smaak

Verwarm de oven voor op 210 graden.

Was de pastinaken grondig. Ik doe dit met een groenteborsteltje, onder de koude kraan.

Snij de punt en de steelaanzet van de pastinaak. Schil eventueel met de dunschiller de pastinaak. Snij de pastinaak door midden en daarna in ongeveer gelijke stukken. Snij 10 blaadjes salie in reepjes en doe dit in een kommetje met olijfolie en zout en peper, roer goed door elkaar.  Bekleed een ruime ovenschaal met bakpapier. Verdeel de pastinaak in de ruime schaal en giet er de salie-olie overheen. Hussel goed om en dek af met zilverfolie. Zet plusminus 25 minuten in de oven. Haal de laatste 10 minuten de zilverfolie er van af, controleer of de pastinaken gaar zijn.

Gierst met kaas, peterselie en amandelen

150 gram gierst (te koop bij de natuurwinkel/biologische supermarkt)

handje geroosterde amandelen  (gehakt)

80 gram oude geraspte kaas

handje platte peterselie  (gehakt)

Kook de gierst in water in een pannetje, volg de gebruiksaanwijzing op de verpakking. Voeg bij het koken een scheutje olijfolie en een snufje grof zeezout toe.  Roer regelmatig en zet het vuur laag, kijk uit voor aanbranden. Kook voor ongeveer 20 minuten. Proef of de gierst gaar is.

Doe de gierst, gehakte amandelen en gehakte peterselie in een kom en mix goed. Voeg er de kaas bij en schep voorzichtig om. Proef of er nog peper en zout bij moeten.

Warme tomaatjes  voor erbij

4 tomaten

Snij grote tomaten in kwarten, kleinere kunnen door de helft. Verhit een koekenpan. Bak de tomaatjes in de pan, roer niet. Zet het vuur laag. Draai na 2 minuten de tomaatjes om.

Zet na 2 minuten het vuur uit.

Maak ondertussen het bord op: Ik heb –heel jaren 90- de gierst in een kommetje gedaan, dit een beetje aangedrukt en het daarna op het bord gestort waardoor je zo’n bolletje gierst krijgt. Leg daarnaast de pastinaakrepen, lepel er een beetje van de salie-olie die overheen.  Haal voorzichtig met een spatel de tomaatjes uit de pan en leg ze op het bord. Maal er verse peper overheen. Serveer direct.

Gemarineerde Aardbeien

Na een lekkere maar vaak vullende maaltijd heb je niet altijd zin om nog lang in de keuken te staan om een dessert te maken. Het liefst ga je op de bank uitbuiken met een kopje koffie. Maar dit dessert is snel gemaakt en in een mum van tijd opgediend. Ook voor mensen die niet zo van zoet houden is dit dessert geschikt. De balsamico zorgt voor het zuurtje en de peper voor hartigheid. Dit succes nummer kun je voor ieder gast neerzetten.  

 

Ingrediënten voor 4 personen

-Een grote bak met aardbeien

-een bakje mascarpone op kamertemperatuur

-5 takjes munt

-4 eetlepels suiker

-4 eetlepels balsamico azijn

-zwarte peper

Bereiding

Was de aardbeien en verwijder de kroontjes. Snij de aardbeien doormidden. 

Of als het grote aardbeien zijn door vieren. Hak de blaadjes munt fijn. 

Hou een paar achter de hand als garnering.

Doe de aardbeien in een kom en voeg de balsamico azijn, 2 eetlepels suiker, de gehakte munt toe. Strooi ruim zwarte peper over de ingrediënten. Doe dit op gevoel en naar smaak.

Laat dit zeker 2 uur afgedekt staan. Niet in de koelkast want dan worden de aardbeien koud en dat eet niet lekker.

Meng de rest van de suiker met de mascarpone. Maak voor ieder bordje een canelle van mascarpone. Schep de aardbeien uit de kom schep niet teveel balsamico azijn want dan wordt het echt te zuur. Leg de aardbeien naast de canelle en garneer met een blaadje munt.

Het is heerlijk om de aardbeien samen met de mascarpone te eten. Het vettige past heel goed bij het zuurtje van de azijn. Tip: Wil je het echt afmaken schenk jezelf een glaasje Prosecco in.

Geniet ervan!